Những điều đọng lại là trải nghiệm về cảnh quan, văn hoá và con người, cùng cơ sở thực tiễn để hoàn thiện một sản phẩm du lịch liên kết, đưa giá trị di sản đến gần hơn với thị trường và mở thêm cơ hội sinh kế cho cộng đồng.
Từ ngày 3 đến 6/10/2026, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Lào Cai tổ chức chương trình khảo sát với sự tham gia của đại diện ngành du lịch, doanh nghiệp lữ hành và cơ quan báo chí, bốn ngày kết nối những miền di sản, chương trình FAMTRIP “Khám phá cung đường di sản văn hoá Ruộng bậc thang” đã khép lại tại Bản Liền. Hành trình kết nối Tú Lệ, Mù Cang Chải, Sa Pa, Bản Liền cùng các điểm đến bổ trợ, nhằm đánh giá điều kiện thực tế và khả năng xây dựng sản phẩm du lịch chung.
Điều đáng chú ý trong thiết kế chương trình là mỗi chặng đường đều đặt cảnh quan bên cạnh đời sống. Ruộng bậc thang dẫn bước người đi, còn những câu chuyện về canh tác, ẩm thực, nếp nhà và văn hoá bản địa tạo nên chiều sâu cho hành trình.
Những miền đất khác biệt, một hành trình kết nối
Theo lịch trình khảo sát, Suối Giàng và Nghĩa Lộ mở đầu hành trình, trước khi đoàn đến Tú Lệ tìm hiểu cơ sở nghỉ dưỡng, mô hình du lịch cộng đồng, ruộng bậc thang và quy trình làm cốm tại Bản Côm. Sự kết hợp này gợi mở cách tổ chức sản phẩm từ nghỉ ngơi, thưởng ngoạn đến khám phá đời sống sản xuất của người dân.
Qua đèo Khau Phạ, Mù Cang Chải tiếp nối bằng những điểm ngắm cảnh, đồi thông Mô Dề và rừng trúc. Chặng đường sang Tân Uyên, tỉnh Lai Châu, với đồi chè, suối khoáng nóng, rồi vượt đèo Ô Quy Hồ về Sa Pa mở thêm khả năng kết hợp trải nghiệm nông nghiệp, chăm sóc sức khoẻ và cảnh quan núi cao.
Ở Sa Pa, trọng tâm khảo sát hướng về thung lũng Mường Hoa, các điểm dịch vụ gắn với ruộng bậc thang và không gian Bản Hồ. Hành trình tiếp tục đến Bản Liền, nơi những đồi chè hữu cơ, ruộng bậc thang và nhà sàn mái cọ của người Tày tạo nên một sắc thái riêng. Hái chè, tìm hiểu cách làm chè thủ công, dùng bữa và lưu trú tại homestay là những hoạt động được đưa vào chương trình.
Nhìn từ cấu trúc ấy, cung đường có khả năng kết hợp nhiều nhịp trải nghiệm: thưởng ngoạn, vận động, nghỉ dưỡng và sống cùng cộng đồng. Sự khác biệt giữa các điểm đến tạo thêm lý do để du khách đi tiếp, ở lại và tìm hiểu sâu hơn.
Từ khảo sát thực địa đến yêu cầu của thị trường
Giá trị thiết thực của chuyến đi nằm ở cơ hội để doanh nghiệp trực tiếp xem xét tuyến đường, điểm dừng và dịch vụ. Một chương trình hấp dẫn trên bản đồ cần được kiểm chứng bằng thời gian di chuyển, điều kiện ăn nghỉ và khả năng tổ chức trải nghiệm.
Theo các ý kiến trong hành trình, doanh nghiệp lữ hành đề nghị xác định vai trò của từng điểm đến trong câu chuyện chung, đồng thời thiết kế chương trình phù hợp với nhóm khách và mùa vụ. Những yêu cầu về điều phối, cam kết cung ứng dịch vụ và trách nhiệm đối với chất lượng cũng được đặt ra.
Đây là bước chuyển cần thiết để ý tưởng liên kết trở thành chương trình có thể vận hành. Khi địa phương hiểu nhu cầu doanh nghiệp, doanh nghiệp hiểu điều kiện của điểm đến, việc lựa chọn trải nghiệm và tổ chức dịch vụ có thêm cơ sở thực tế.
Hai chương trình mẫu được định hướng thử nghiệm gồm “Hành trình mùa vàng Tây Bắc” kéo dài 3 ngày 2 đêm và “Sống cùng di sản – Trải nghiệm văn hoá bản địa” kéo dài 4 ngày 3 đêm. Những phương án này mở hướng tiếp cận cho khách nội địa và nhóm khách muốn dành nhiều thời gian trải nghiệm cộng đồng.
Một kết quả cụ thể và những việc cần làm tiếp
Sáng 6/10, tại Bản Liền, Hội nghị đánh giá có sự tham dự của 60 đại biểu. Những nội dung trao đổi tập trung vào tính khả thi, cấu trúc sản phẩm, thiết kế tour theo thị trường và mùa vụ, cơ chế liên kết, cùng yêu cầu phát triển bền vững. Kết thúc Hội nghị, Bộ tài liệu khai thác sản phẩm du lịch được công bố và bàn giao cho các địa phương.
Bộ tài liệu tạo cơ sở để tiếp tục phối hợp hoàn thiện sản phẩm. Hiệu quả của hành trình cần được kiểm chứng qua những chương trình thử nghiệm, phản hồi của du khách và khả năng duy trì dịch vụ ổn định.
Báo Đầu tư ghi nhận các yêu cầu cụ thể như làm rõ lịch trình, giá tham khảo, phương án dự phòng; rà soát nhà vệ sinh, điểm nghỉ chân, thu gom rác; chuẩn hoá bảng giá và quy trình đặt dịch vụ. Đây là những điều kiện trực tiếp ảnh hưởng đến trải nghiệm và quyết định quay lại của khách.
Để giá trị hành trình ở lại với người dân
Theo mục tiêu của Kế hoạch, phát triển sản phẩm phải gắn với bảo tồn tài nguyên, văn hoá bản địa và sự tham gia của cộng đồng. Bởi vậy, kết quả lâu dài cần được nhìn qua cơ hội việc làm, thu nhập từ dịch vụ, khả năng tiêu thụ nông sản và động lực gìn giữ di sản.
Một bữa ăn tại bản, một đêm nghỉ homestay hay một hoạt động làm cốm, hái chè đều có thể tạo thêm giá trị nếu được tổ chức phù hợp. Người dân cần có vai trò trong lựa chọn cách giới thiệu văn hoá, đón khách và bảo vệ không gian sống của mình.
Hành trình khảo sát đã để lại những chất liệu để kể câu chuyện chung về các miền ruộng bậc thang, những góp ý để hoàn thiện sản phẩm và cơ sở để nối kết địa phương, doanh nghiệp, cộng đồng. Chặng đường tiếp theo là đưa những kết quả ấy vào thực tế, để mỗi chuyến đi mang đến trải nghiệm đáng nhớ cho du khách và thêm giá trị cho những người đang gìn giữ miền di sản./.
Bá Hiến
